A Xanela nace en Xaneiro do ano 2000 como entidade libre e independiente, sen ánimo de lucro e de carácter voluntario, impulsada por un grupo de persoas con diversidade funcional coa vontade de coordinar e promover a defensa dos dereitos e o benestar do colectivo dentro do Concello de As Pontes e concellos limítrofes.

No ano 2006 únese á Confederación Galega de persoas con Discapacidade (COGAMI), da que continúa a formar parte actualmente.

En 2013 traslada a súa sede á ubicación actual, un local cedido polo Concello de As Pontes e acondicionado ás necesidades existentes no que poder levar a cabo a súa labor terapéutica e de lecer.

No ano 2021, extende o seu ámbito de actuación da entidade tamén ao colectivo de persoas maiores, dándolle un pulo ao traballo con persoas con deterioro cognitivo leve que precisan dunha atención especializada para mellorar a súa calidade de vida.

Na actualidade, con máis de 250 persoas asociadas, A Xanela conta cun centro terapéutico, ademáis dun local secundario, que permite ampliar o rango de intervencións terapéuticas e de lecer. Ambos atópanse dentro do casco urbano de As Pontes.